Мұражай

Қалибек Қуанышбаев атындағы Қазақ ұлттық музыкалық драма театрының музейі – Қаллеки мұражайы

Қаллеки мұражайы – ұлттық театр өнерінің тарихы мен рухани мұрасын тоғыстырған ерекше мәдени кеңістік. Бұл мұражай 2021 жылдың 18 желтоқсанында, Қазақстан Республикасының Тәуелсіздік күнінің 30 жылдығымен тұспа-тұс келіп, театрдың 30 жылдық мерейтойы аясында салтанатты түрде ашылды.

Қаллеки мұражайы – тек өткенді еске алу орны ғана емес, театр тарихының тірі шежіресі. Мұнда сахна саңлақтарының өмірі мен шығармашылығынан сыр шертетін құнды жәдігерлер, архивтік материалдар мен фотосуреттер сақталған. Әрбір экспонат – қазақ театрының қалыптасу жолынан хабар беретін үнсіз куәгер.

Мұражайдың ашылу салтанаты қазақ театр өнері үшін айрықша тарихи сәттердің бірі болды. Оның тұсауын театрдың алғашқы директоры Торғауыт Шахзадин мен КСРО Халық әртісі, сахна саңлағы Асанәлі Әшімов бірге кесіп, бұл игі бастама ұлт өнеріне көрсетілген зор құрметтің белгісіне айналды.

Бұл мәдени кеңістік, ең алдымен, театрдың іргесін қалаған алып тұлғалар – Жақып Омаров, Қадыр Жетпісбаев, Әзірбайжан Мәмбетов, Әшірбек Сығай сынды өнер қайраткерлерінің рухына арналған. Мұражайдағы әрбір дерек пен жәдігер солардың ерен еңбегінен сыр шертіп, көрерменді өнерге құрметпен қарауға үндейді.

Бүгінде мұражай қорында 200-ден астам құнды жәдігер сақталған. Олардың қатарында театр тарихын баяндайтын сирек фотосуреттер, архивтік құжаттар, сахналық костюмдер мен реквизиттер, сондай-ақ өнер қайраткерлерінің жеке заттары бар.

Ең көне әрі бағалы жәдігерлердің бірі – Ғабит Мүсіреповтің «Ақан сері – Ақтоқты» спектакліне арнайы тігілген Ақтоқтының сахналық киімдері. Көйлек, камзол және бөрік – сол кезеңнің көркемдік талғамын, ұлттық нақышын айқындайтын бірегей мұра.

Сонымен қатар, мұражай қорындағы ерекше жәдігерлердің бірі – қазақ театр өнерінің абызы Қалибек Қуанышбаевтың аса таяғы. Бұл зат – ұлы актердің өмірі мен сахнадағы тағдырынан сыр шертетін символдық құндылық.

Мұражай экспозициясында театрымыздың ашылу кезеңіне қатысты құжаттар, артистер мен негізін қалаушылардың фотосуреттері, сахналық костюмдер, жеке заттар, дипломдар, марапаттар мен медальдар кеңінен ұсынылған. Сондай-ақ ескі бағдарламалар мен театр билеттері де көрерменге өткен дәуірдің рухын сезіндіреді.

Қаллеки мұражайы – өткен мен бүгінді жалғап, келешекке аманат ететін рухани көпір.

МӘДЕНИЕТ ТЫНЫСЫ. Қ.Қуанышбаев атындағы Қазақ ұлттық музыкалық драма театрының музейі